Tarık Aşkın Microsoft Başyazılımcısı Bill Gates'in Türkiye ziyaretinden sonra Maslak veya Ümraniye'ye, ne olduğu fazlaca anlaşılmayan bir 'teknokent ya da park' kurulması çokça tartışıldı. Microsoft, buranın ilk kiracısı olacağının en yetkili ağızdan açıkladı. Ancak zihinlerde onbinlerce kişiye iş imkanı sağlayacak bir sanayi bölgesi ile orman arazisine site dikme resimleri arasında fazla bir ayrım oluşmadı. Biz de İTÜ Arıkent Teknopark'ta yazılım fabrikası kurmaya hazırlanan Ezcacıbaşı Bilgi İşlem Genel Müdürü Tarık Aşkın'a "neden böyle bir şey yaptıklarını" sorarak esrar perdesini aralamaya çalıştık. Yanıt "gerçekten teknoloji araştırma ve geliştirme stratejisine sahip olmak" şeklinde ortaya çıktı. - Neden yazılım fabrikası kuruyorsunuz? Biz daha önce terzi işi çalışıyorduk. Herkesin özel taleplerine göre yazılım üretiyorduk. Artık işimizi konfeksiyon tarzına dönüştürüyoruz. Bu, geleceğin teknolojilerini düşünerek bir ürün ortaya çıkarmamıza ve bunu özelliklerini belirterek hem yerel hem de global pazara sunmamıza olanak sağlayacak. Özgün yazılım geliştirdiğimiz birçok faaliyetlerimizi bu yazılım fabrikasında yapmayı düşünüyoruz. - Özgün yazılım projeleriniz neler? Birkaç temel projemiz var. Bir tanesi sağlıkla ilgili. Geçen dönemde bir sağlık otomasyon yazılımını satın aldık. Sağlık Bakanlığı bu işi önümüzdeki dönemde daha fazla özel sektöre devretmeye hazırlanıyor. Hastalar bir hastaneye gittiklerinde bir provizyon alınacak, yapılan işlemler daha sonra bir merkeze rapor edilecek ve bütün bunlar belirli standartlar dahilinde yapılacak. Biz Medic adını verdiğimiz platformumuzu bunun için yeterli hale getirme konusunda çalışacağız. Bu aslında sağlık bilgilerinin toplandığı ve bütün ilgililerin bağlandığı bir portal yapısı. - Genel sağlık sigortası ile bağlantılı mı? Onun teknolojik platformu olabilecek uzun vadeli bir yatırım. Gerçekleşmesi için birçok tarafın kabul etmesi ve desteklemesi gereken bir çalışma. Kişilerin kimliklerine bağlı olduğu için bir yanında da akıllı kartlar var. - Başka çalışmanız olacak mı? Gelecekte CD, DVD olmayacak; istediğiniz içeriği internetten indirebiliyor olacaksınız. Bir şarkıyı ya da resmi internetten aldıktan sonra hangi süreyle ve kaç kez kullanacağınız sayısal içeriğin yaygınlaşmasıyla önemli bir konu olarak geliyor. - Telif haklarının bu kadar zayıf olduğu bir ülkede bu işten para kazanabilecek misiniz? Bu uzun vadeli bir olay; belki beş sene vadeli bir çalışma. Avrupa Birliği'ne gireceğiz diyorsak, buldozerle CD'lerin üzerinden geçmek yeterli değil. Zaten bizim teknoparkta yapacağımız çalışmaların iki yüzü var. Biri sağlık sisteminde olduğu gibi geliştirme; diğeri araştırma yani ileriye dönük olarak yordamların ortaya çıkarılması. - Yazılım fabrikasının hedefi ne? İçeride var olan ve ortaya çıkacak ihtiyaçları karşılamanın yanında biz bu yetkinliklerimizi Avrupa'ya yönelik olarak da kullanabilir miyiz sorusuna yanıt arayacağız. "Yazılım projelerini dış kaynak kullanımı yöntemiyle alabilir miyiz" sorusuna yanıt arıyoruz. Bunun standartlarını sağlayıp 2005 yılının ikinci yarısından itibaren iş geliştirme faaliyetlerimizin başladığını göreceksiniz. - Hindistan ile nasıl rekabet edeceksiniz? Hindistan belirli özelliklere sahip "yazılım işçisi" talebini çok rahat karşılıyor. Yazılım işçiliği bize göre bir şey olmamalı. Biz işlevi, standartları ve özellikleri belirli yazılımları anahtar teslimi paket olarak üretme işlerini almalıyız. ABD Savunma Bakanlığı'nın yıllardır kullandığı modele entegre olmalıyız. Şartnameyi yazıyorlar, alt şartnamelere bölünüyor. Bir ana üstlenici işi alıyor, alt üstlenicilere dağıtıyor. İşi yapan bir yapı haline geliyorlar. - Biz bunun neresinde yer alabiliriz? Küçük paketlerle başlayıp yükselmek gerekiyor. Ancak ana işi almak için proje yönetimi, kaynak yönetimi ve uluslararası ilişkilerle iş yapmak gibi birçok yetkinliği kazanmamız gerekiyor. Bu da bugünden yarına olacak bir şey değil. Ancak piyasada var olan şirketleri adresleyen işlerle sınırlı kaldığımızda beş sene sonra çok da zengin olmayacağımız kesin. - Fabrikada nasıl insanlar çalışacak? Üç kategoride insan çalışacak. Birincisi bizim sorumlu uzman dediğimiz yetkin, yedi sekiz sene deneyimli, konuyu iş tarafıyla birlikte yönetecek kişiler olacak. İkinci katmanda, üç dört yıl deneyimli, bizim uyguladığımız yazılım metodolojisini iyi bilen ve birlikte çalıştığı yazılım piyonlarını o şekilde yönlendiren bir kategori. Aşağıda da en fazla iki yıl deneyimli, ihtiyaç duyduğumuz teknoloji konusunda yetkinliğini ispat edebilen ve kısa bir eğitimden geçirdikten sonra kullanabileceğimiz uzmanlar. Biz burada 5-10 bin kişi çalıştırmayacağız; bu sene 15-20 kişi ile başlarız ve üç sene içinde de bu sayı 50'ye çıkar. - Kerem ÖZDEMİR