|
|
|
|
Selma Candan - Uğur İlhan
|
|
|
|
Genç kız
sığınma evleri kurmak için çalışmalara başlayan Uğur İlhan, Arzu’nun öyküsünü
şöyle anlatıyor: “Onu ilk tanıdığımda 17 yaşındaydı. Film artistlerini
kıskandıracak kadar güzeldi Arzu. İçini çeke çeke ağlıyordu... Çaresizdi.
Ağabeyinden cinsel taciz görüyordu. Ve ne kötü ki bu durumdan annesinin de
haberi vardı. Sosyal yapısı bozuk bir aileydi. İki ağabeyi vardı. Diğeri
hapisteydi. Yakında tahliye olacağı gerçeği, Arzu’ya dehşet veriyordu. Onun da
kendisini taciz edeceği endişesini yaşıyordu çünkü. Anne ve babası olduğu için
kız yetiştirme yurduna giremiyordu. Yaşı 18 olmadığı için, kadın sığınma evine
de gidip sığınamıyordu.
Bir çözüm
bulmak ya da aileyi ürkütmek için annesine gittim. Söylediklerimden sonra kadın
inandı bana. ‘Nasıl kanıtlayacaksınız ki peki?’ dedi. Haklıydı. Yasalara göre,
genç kızın bunu kanıtlaması gerekiyordu. ‘Ben tanığım’ dedim. Kız evden kaçacak,
annesi de ona yardım edecekti. Arzu, evden kaçtı. O sırada çocuğuna bakıcı
arayan ve yalnız yaşayan bir kadın arkadaşımızın evine sığındı. Arzu’nun yüzü
gülmeye başladı. Arzu, bizi bulmamış, derdini anlatmamış olsaydı, belki de
gerçekten evden kaçacak ve kurtlar sofrasına düşecek ya da canına kıyacaktı.
Arzu, diğerlerinden sadece biriydi...”
Çocuk Esirgeme
Kurumları’na verilen kız çocukları, okumazlarsa 18, okurlarsa 24 yaşına kadar
yurtlarda kalabiliyorlar. 18 yaşından sonra elinde hiçbir şey olmaksızın sokağa
salıverilen kız, şanslıysa evleniyor, şanslı değilse tecavüzden uyuşturucu
bağımlısı olmaya kadar giden bir yolda buluveriyor kendini.
Mevcut Kadın
Sığınma Evleri kızı kabul etmiyor; çünkü gelenlerin en az 25 yaşında olması
isteniyor. “Çaresizim” dese de devlet onu yanına almıyor. Başının çaresine
bakmak zorunda kalıyor. Oysa gelişmiş ülkelerin hiçbirinde durum hiç de böyle
değil. Her kadın sığınma evinin yanında bir de genç kız sığınma evi var.
90’lı yıllarda
kadın sığınma evlerinin açılmasına öncülük eden ve Bakırköy Belediyesi
işbirliğiyle ilk kadın sığınma evini açan Uğur İlhan, kurduğu vakıfla
İstanbul’da genç kız sığınma evi kurmak için çalışmalara başladı.
İlhan,
çalışmalarını şimdilik arkadaşı Selma Candan’ın Harbiye’deki ofisinden
yürütüyor. Beş ay sonra başlangıç desteğinin AB fonlarından temin edilmiş
olacağını söylüyor. Harbiye’deki ofiste kalacak yer olmamasına rağmen alkolik
bir babanın işkencelerine dayanamayıp evden kaçan bir anne-kıza sahip çıkmış ve
ilk gün ofiste, ardından organize ettikleri mekânlarda kalmalarını sağlamış.
Şimdi hem anneye hem kıza iş bulmuşlar ve manevi desteklerini sürdürüyorlar.
İlhan, AB’ye
girme aşamasında, kuralların belediyeleri kadın sığınma evi açmaya zorladığını
fakat belediyelerin sığınma evi açtıkları halde saat 17:00’de kapılarını çalan
bir kadına, “Mesaimiz bitmiştir. Yarın gelin” dediklerini belirtiyor.
Kızlar üç ay kalacak, meslek
öğrenecek
İlhan, genç
kız sığınma evlerinde mesai olmayacağını, gece-gündüz herkesin görev başında
olacağını, yetiştirme yurtlarından ayrılan, aile içi şiddete ve tecavüze maruz
kalan, töreler nedeniyle tehdit altında olan tüm genç kızlara kapılarının açık
olacağını anlatıyor. Öncelikle adresi açıklanmayacak evlere ihtiyaç duyuyorlar.
Bu konuda duyarlı herkesten destek bekliyorlar. İlhan, her sığınma evinin bir
müdürü, danışmanı, sekreteri, psikoloğu ve güvenliği olacağını açıklıyor.
Başvuran ve sığınma talebi kabul edilen her genç kızın kalma süresi üç ay olarak
öngörülüyor. İlhan, kızların meslek kurslarına gönderilmek suretiyle
eğitileceğini ve hemen işe yerleştirileceğini belirtiyor. Evde hasta bakımı,
bebek bakımı kızlar için aranan öncelikli işler olacak.
Kimdir? / Uğur İlhan
* 1954
doğumlu. Lise eğitimli, üç çocuk annesi.
* 1991’de
boşandı. 15 yıllık bankacılık mesleğinden sonra, özel sektörde muhasebe
müdürlüğü görevlerinde bulundu.
* 1988-1989
yıllarında, Türkiye’de ilk kez oluşan, Bağımsız Kadın Hareketi’ne katıldı. Yine,
1989’da bir grup kadın arkadaşıyla beraber, Bakırköy Kadın Kültür Evi’ni
oluşturdu.
* 1990’da,
ülkenin ilk kadın sığınma evini kurup yönetti. (Bakırköy Kadın Sığınma
Evi.)
* 1990
yılında, ilk kez belediye başkanlık biriminde, Kadın Hakları Danışmanlığı
ünitesini oluşturup Türkiye'nin ilk kez Belediye Başkanlığı Kadın Hakları
Danışmanı olarak görev yaptı.
* Yayımlanmış
üç kitabı var: ‘Kadın Evi’, ‘Kırk Tas Namus’, ‘Gözlerimdeki Çiçekler
Islak’.
* 1991’de,
Marie Claire dergisinin seçtiği 10 kadın arasına
girdi.
* 2005 Mart ve
2006 Haziran aylarında, Umut Çocukları Derneği’nde genel koordinatör olarak
çalıştı.
Genç Kız Sığınma Evi Derneği
Vakfın
başkanı: Uğur İlhan
Vakfın
yönetimi: Selma Candan (Yaşam Koçu), Kadir Tozlu (Elektrik Mühendisi),
Abdullah Karaduman (Yurtlardan Ayrılanlar Derneği Başkanı), Eda Özerkan (Reklamcı), Handan İnanlı
(Yönetici Asistanı), Gül Koray (Öğrenci), Berna Erbaş (Genç Kız Sığınma Evi’ne
yardım talebi ile gelen bir genç kız), Yeliz Akın (Öğretim
Görevlisi)
_______________________
Yasemin YURTMAN
(1007 – 22 Mart 2007)
|